Ana Sayfa Hakkımızda Foto Galeri Video Galeri Z.Defteri İletişim
Oğuz Türkmen Şehri Çorum İlinin adının menşei ve kısa tarihçesi
İSMAİL UÇAKCI
Tüm Makaleleri
Günümüze kadar yapılmış yayınlarda tarih, kültür ve Oğuz Türk şehri Çorum adının menşei üzerine isabetsiz görüşler ileri sürülmüştür. İl yıllıkları, yerel yayınlar da yer almış olan bu görüşler tarih bilimcileri ve yöre insanı arasında kabul görmemiştir.
28/05/2020 - 19:18
İSMAİL UÇAKÇI

"Dzorum, Gordions, Trokmu, Çoğu Rum, Cürümlü, Çevrim" gibi antik ve efsanevi görüşlerle açıklanmış, bunlardan antik bir görüşe göre "Çorum adının kökeni Ermenice Dzorom (...Akım, akıntı) dır. Bu ad (Dzor-il, akmak) fiilinin kökenine um takısı eklemekle türemiştir. Buda yöreden geçen bir akıntı işaret etmektedir." Denilerek Çorum adındın menşei Ermenilere dayandırılmaya çalışılmıştır. 

Fetih öncesi Türk Akınlarıyla Anadolu'ya geldikleri ve Bizans içerisinde yerleşik olduğu anlaşılan Çor oymağı, diğer Türk oymakları gibi 1075 yılı ilk baharında yapılan Danişmentli Devleti ilhanı Melik Ahmet Gazi Komutasındaki Oğuz Türk güçlerine katılarak Yenkoniye adlı bu Bizans şehrini fetih eyledikleri ve bu şehrin oymak beyleri İlyas Bey'in tasarrufuna bırakılmasıyla oymak adıyla anıldığı anlaşılmaktadır.
Oğuzların Peçenek Boyuna bağlı olduğu bilinen Çor oymağına izafeten verildiği anlaşılan bu şehrin: 1101 yılında yani, fetihten daha otuz beş yıl sonra yapılan 1. Haçlı Seferinde Danişmentli Devleti'nin merkezi Amasya, Niksar'ı hedefiyle ilerleyen 60.000 kişilik Haçlı ordusuna, yoğun Türk nüfusu ile caydırıcı olmaları ve bu tarihte Çorumlu adıyla kaydolunması konumuza kaynak olarak verilebilir.
Danişmetli, Selçuklu, İlhanlı, Eretna, Kadı Burhanettin, Dulkadirli ve Osmanlı dönemlerinde Çorumlu adıyla kaydolunan bu şehir, Evliya Çelebi'nin Seyahatname adlı eserinde yer bulmuş; bu eserde  "Selçuklu hükümdarı Kılıçarslan'ın oğlu Yakup Mirza ile yüzlerce askerinin Çor hastalığına yakalandığı ve bu hastaları tedavi için Çorumlu şehrine gönderdiği, Yakup Mirza ile askerlerin burada kısa sürede şifa bulduğu" bilgileri yer almıştır.
Evliya Çelebi'nin bu aktarımları ve  yörede halen "Çor" kelimesinin soğuk algınlığından oluşan nezle, grip türü bulaşıcı bir hastalığa, "Çor'um" kelimesinin bu hastalığa yakalanmış kişinin kendisini tanımlamasına, "Çorlu" ise hastalığı uzun süre üzerinden atamayan kişiler için kullanılması bilgisi, hastaların tedavisinin Çorumlu oymağı üyelerince halk hekimliği ocak geleneği ile yapıldığını göstermektedir.
Bu konuya ise halen yörede yaygın olarak kullanılan halk hekimliği ocak geleneğini ve Çor hastalığı gibi pek çok hastalığın tedavi edildiğine inanılan ocakların Çorum yöresi ve Anadolu köylerinde uygulanması örnek olarak verilebilir. 
Osmanlı döneminde uzun süre Çorumlu olarak anılmış olan şehir adı üzerinde ki "lu" eki kalkarak Çorum adı ile anılır olmuştur.
Adının menşei öz Türkçe olan, adını doğrudan Oğuz Boylarından almış "Karaevli, Bayat, Dodurga, Kargın, Oğuzlar, Sungurlu (Salgurlu-Salur)" adlı beş ilçesi, "Kayı, Karkın, Yazır, Beğdili, Avşar, Bayındır, Çepni, Alayuntlu, Kınık, Eymür, Büğdüz, Salur" gibi adlarla anılan onlarca köyü (Bu sayı 16. Yüzyılda Altmış civarında), "Dedesli, Karakeçili, Anamaslı, Kavili, Salmanlı, Barak, Aygar,  Canbek (Zeyveli), Lek (Çorum Kürdü), Mamalı, Çiçekli, Ağcalı, Karkın, Kavurgalı" gibi adlarla anılan onlarca Oğuz Aşireti bulunan, "Elvan Çelebi, Ali Baba (Ali Çelebi), Şeyh Hasan, Şeyh Ahmet, Kara Evliya, Arap Baba, Halil Dede, Koyun Baba, Ergülü Baba" gibi Oğuz Aşiret beylerinin izler bıraktığı Türk-İslam yurdu adını "Dzorum, Gordions, Trokmu, Çoğu Rum" gibi dayanaksız söylemlerle antik dönemlere dayandırmak, "Cürümlü, Çevrim" gibi tarih biliminde yeri olmayan hikayelerle açıklamak Oğuz Türkmen Yurdu Çorum İlimize olduğu gibi tarih bilimine de ters gelmektedir.
Dileğimiz, valilik, kaymakamlık ve Belediye Başkanlık makamlarında oturan kamu görevlilerinin yaptıkları il yıllıkları, yayınladıkları ilçe kitapçık ve bültenlerinde daha hassas olmaları ve Türk-İslam Oğuz yurdu Çorum İlimizin adının menşei ve tarihçesi hakkında yapılan tarihi hataları bir daha ki baskılarında düzeltmeleridir.

Ayrıntılı ve kaynak bilgi için: Başta, Oğuz Boyları Aşiret Oymak ve Cemaatler adlı kitabımız ile Tarihi, Kültürü ve İnançlarıyla Sungurlu adlı kitabımız olmak üzere;
- 28-30 Nisan,2016. Sungurlu İlçesi'nin Kuruluş Tarihi ve İskan Yapısına Dair Bazı Tespitler, Başlığı ile Hitit Üniversitesi Tarafından Düzenlenmiş Uluslar Arası Bütün Yönleriyle Çorum Sempozyumunda sunduğum Bildiriler Kitabına bakınız.

 

112 defa okunmuştur.
Yorumlar..
Henüz Yorum Yapılmamış
Diğer Yazıları..
Oğuz Türkmen Şehri Çorum İlinin adının menşei ve kısa tarihçesi
ALACA İLÇEMİZİN TARİH VE İSKAN YAPISI…!!!
İSMAİL UÇAKÇI

Oğuz Türkmen Şehri Çorum İlinin adının menşei ve kısa tarihçesi
Prf. Dr.Turan Uslu

KIYI KUMULLARA SALDIRI
CEVDET SEZGİN

BİR YOL HİKAYESİ 2.
Gürhan GÜRSES

NAKKAŞIM RABBİMDİR
İSTENİŞ HAKAN TÜPLEK

BİZİM PATAGONYA
HÜSNÜ EKİZCELİ

PANDEMİ DÖNEMİNDE SOSYAL DEVLETİ ARAYANLAR
HASAN KAYA

KÖYSEL DÖNÜŞÜM / TERSİNE GÖÇ
HATİCE KÜBRA BİLİŞ ( Yazar )

ATAM İZİNDEYİZ!
KAMİLE ÖZDEMİR

Yaşama kaynağımız olan suyun ve toprağın kıymetini bilelim.
DERYA FİLİZ KORKMAZ

KORANA GÜNLERİNDE MARKALAR NASIL İLETİŞİM KURMALI?
ABDULLAH ŞENOL

ENERJİ VE TÜRKİYE
AYSEL RAİFE AKKANAT

BİZ SENİN YAŞINDAYKEN
MAVİ AKIM BORU HATTI MAYISTAN BU YANA ATIL, N
AYASOFYA İÇİN GERİ SAYIM: SAAT VE DETAYLAR BE
ADANA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI’NIN MAKAM O
EKREM İMAMOĞLU AÇIKLADI: HAVAİ FİŞEK UYGULAMA
İŞSİZLİK AÇIKLANDI: 1 YILDA 2,5 MİLYON İŞ KAY
SAĞLIK BAKANLIĞI’NDAN YENİ ÖNLEMLER: BERBER,
TÜİK ENFLASYONDA KİMSEYİ İKNA EDEMEDİ
METEOROLOJİ’DEN YAĞIŞ VE MARMARA İÇİN KUVVETL
BDDK’DAN VATANDAŞA KART KOLAYLIĞI
ŞIRNAK'TA PKK'LI 5 TERÖRİST TESLİM OLDU
TEM’DE YOLCU OTOBÜSÜ DEVRİLDİ! ÇOK SAYIDA YAR
MISIR DİKTATÖRÜ LİBYA KONUSUNDA ÖYLE BİR CEVA
SOFİANE FEGHOULİ TEKME ATTI, CÜNEYT ÇAKIR KIR
ANKARA’DA EZAN OKUMAK VE BİLGİSİZCE BU GÖREVİ
MUĞLA’NIN LAVANTA TARLALARI VATANDAŞLARIN İLG
RAKİBİNİN GÖĞÜSÜNE TEKME ATAN FEGHOULİ’NİN C
TFF’DEN 2020-2021 SEZONUNUN BAŞLAMA TARİHİ VE
FABRİKA SAHİBİ KONUŞTU, BELEDİYE ‘KÜLLİYEN YA
METEOROLOJİ’DEN BİRÇOK İLE GÖK GÜRÜLTÜLÜ SAĞA
‘BABACAN TAVIR’ KARARI TEPKİ TOPLAMIŞTI! YARG
ANKARA
Yazılım : Networkbil.net
Ana Sayfa Hakkımızda İletişim
 
Tüm hakları saklıdır 2012 ® www.turkiye anadoluhaberleri.com